Immanente rechtvaardigheid

Het is nonsens te zeggen dat iemand die ziek wordt, gestraft wordt door God.

God heeft daar niets mee te maken, men kan ten hoogste zeggen dat iemand die willens en wetens met al wat beweegt en niet beweegt onbeschermde sex heeft, dat die verdient wat hij krijgt.

Is dat eigenlijk controversieel?

53 Comments

  • Een beetje wel, want eerlijk: zo’n ziekte verdient toch niemand? Sommige mensen zijn nu eenmaal niet weerbaar of niet goed georganiseerd of niet voorzienend of niet weet ik veel… Slim is ‘t niet, maar of ze daarvoor zoiets verdienen?

  • Zoals je het hier zo stelt is dat wel helemaal iets anders dan wat Léonard – volgens mij – bedoelt.

    Volgens hem
    – mag je geen beschermde sex hebben
    – mag je enkel sex hebben binnen het huwelijk
    En wie zich niet aan *deze* regels houdt, krijgt dan zijn verdiende straf.

    Hoewel je bovenstaande, volgens de katholieke leer, inderdaad niet zou mogen doen, gaat dit tezelfdertijd ook in tegen de vergevingsgezindheid die het katholicisme zou moeten uitdragen.

    Hij gaat er – zo lijkt het – ook van uit dat iedere aids patiënt per definitie een “zondaar” is, wat niet per se zo is.

  • net zo goed als alle rokers longkanker verdienen?
    alle drinkers leverscirose?
    alle computergebruikers RSI en een brilleke?

    en wat met mensen die aids opgelopen hebben door een bloedtransfusie? Of bij hun geboorte? Ook een verdiende straf?

    Ik wil niet oordelen over Leonard, maar ik vind dat hij dat ook niet over anderen moet doen.

  • Het is ook de discussie over geen voorbehoedsmiddelen mogen gebruiken. Wat eigenlijk hypocriet is. We weten al langer dat de Kerk het heel moeilijk heeft met alles wat sex aangaat.

    Geen voorbehoedsmiddel gebruiken kan je evengoed zien als een vorm van zelfmoord. Was dat niet ook een doodzonde? Maar die weegt precies minder zwaar door.

  • “iemand die willens en wetens met al wat beweegt en niet beweegt onbeschermde sex heeft” stel jij gelijk met iemand die AIDS krijgt/heeft. Dat heeft Léonard niet gezegd. Hij heeft gezegd dat AIDS een vorm van immanente rechtvaardigheid is, ongeacht hoe die mensen die ziekte hebben opgelopen.

    Een deel daarvan zal vast onbeschermde seks hebben gehad en de mogelijke gevolgen erbij genomen hebben. Of je hen daarom hoofdschuddend moet zeggen dat het hun eigen schuld is, is een andere zaak. Een deel staat ook niet stil bij de gevolgen of is niet geïnformeerd. In Afrika, een continent waar de paus nog oproept geen condooms te gebruiken, tiert AIDS welig en gelooft een deel van de bevolking dat je geen AIDS kan krijgen als je maar steeds vrijt met een maagd. Resultaat: meer en meer jonge vrouwen worden besmet met HIV door onwetende mannen. Wie heeft hier schuld aan?

    Een deel van de mensen die drager zijn van HIV echter geen onbeschermde seks gehad. Een deel van die mensen die AIDS hebben zijn zelf hondstrouw, maar hebben pech, een niet zo trouwe partner of weet ik het. Een ander deel heeft een foute bloedtransfusie achter de rug.

    Gaan we die mensen allemaal stigmatiseren? Is het allemaal hun schuld?

    Meneer de aartsbisschop, slaap zacht.

  • Maar zo grappig. Heeft iemand de letterlijke woorden van de man gelezen?

    Ik ook niet hoor, ik ga alleen af op wat in de gazetten staat. De Standaard zegt dat het boek van Léonard letterlijk dit zegt:

    ‘Ik zie in deze epidemie geen straf, hoogstens een soort immanente gerechtigheid, een beetje zoals we op het ecologische vlak soms de rekening gepresenteerd krijgen voor wat we het milieu aandoen. Misschien wreekt ook de menselijke liefde zich soms als ze slecht behandeld wordt, zonder dat daarvoor een transcendente bron tussenbeide komt.’

    En ook nog:

    ‘Slecht omgaan met de fysieke natuur brengt haar ertoe ons op onze beurt slecht te behandelen en slecht omgaan met de diepere aard van de menselijke liefde mondt tenslotte uit in de catastrofes op alle niveaus.’

    Al die andere stromanargumenten genre baby’s die geboren worden met HIV of wat nog zijn dus, voor zover ik hier zie, behoorlijk naast de kwestie.

    Wat Léonard zegt, is te vergelijken met: “wie met vuur speelt, riskeert wel eens brandwonden op te lopen”.

    Hij zegt niet “wie verbrand is, heeft het zelf verdiend”. Hij zegt nog minder “een kindje dat derdegraadsverbrand is, heeft het aan zichzelf te danken”.

    Ik vind het redelijk zwak dat jullie dat ervan maken.

    Waar er wél een punt te halen is, is dat Léonard en de zijnen zeggen (om in de metafoor te blijven) “speel niet met vuur tenzij het nodig is” en en “vuur is geen speelgoed” (geen sex zonder kinderen te willen of voor het plezier).

    Het standpunt van de Katholieke Kerk over voorbehoedsmiddelen –hoe verwerpelijk ik het ook vind, en hoe wereldvreemd en belachelijk– past ook in dat discours: vanuit hun standpunt is het “streef ernaar om geen brand te stichten” versus “stook maar overal vuurtjes, maar zorg dat er altijd een brandblusser in de buurt is en dat je zo’n brandweerpak aan hebt”.

  • Hitler was een vegetariër.

    HA! Ha!

    Het argument van de Kerk, trouwens, is alleen hoog te houden als iedereen voldoende geïnformeerd is. En dáár gaan ze natuurlijk de mist in: dat “willens en wetens” had ik er niet zomaar gezet.

    Als de Kerk voorlichting zou geven — zelf, degelijke voorlichting, in plaats van de mensen dom te proberen houden — dan zouden ze kunnen zeggen “eigen schuld, dikke bult”.

    Nu moeten ze zere zere zwijgen.

    En daar komt nog eens bij dat het minstens onhandig is om het op dit moment te gaan zeggen.

    Alhoewel ook dat moet genuanceerd worden: het is natuurlijk de gazetterij die net die twee zinnetjes uit een heel boek gelicht hebben.

    Met welke bedoeling? Wat zit daarachter? Is het het moment om ergens de aandacht van af te leiden? Zit Elio Di Rupo hier achter?

    DAAR MOGEN ZE NOG EENS VRAGEN OVER STELLEN IN HET PARLEMENT, MIJN GEDACHT.

  • Michel, ik ben blij dat jij dit allemaal zo vlot verwoord krijgt. Ik zit er al de hele avond op te sjieken. Ik heb de print van het boek ‘via een gunstige wind’ kunnen lezen en vond er inderdaad een enorm verschil tussen wat er in de media verscheen en de hele context die in het boek staat.
    Feit blijft dat ‘gerechtigheid’ slecht gekozen is. Eigen schuld, dikke bult – in sommige gevallen, niet dus in de situaties die @lamazone beschrijft- klinkt platter, maar in deze juister.
    En natuurlijk moest hij nu vooral zwijgen hierover en eerst de eigen stal uitmesten.

  • Iemand kruipt met zijn zatte kloten achter het stuur en rijdt tegen een boom. Eigen schuld dikke bult, heel zeker. Maar “immanente gerechtigheid”? Is het dan “immanent onrechtvaardig” als hij ondanks zijn zatte kloten veilig thuiskomt? Er zit iets irrationeels in dat spreken over “immanente gerechtigheid”. Alsof je de natuur of “de loop der dingen” een soort intentie toekent. Vorm van animisme?

    Overigens: ik vind dat sommige eco-jongens precies dezelfde fout maken als ze dingen beweren à la “klimaatopwarming betekent dat Moeder Natuur terugslaat als straf voor onze westerse consumptiestijl”…Uiteraard is er een link tussen ons consumptiepatroon en opwarming, maar suggereren dat er een straf komt, dat de natuur terugslaat omdat wij een of ander moreel vergrijp plegen en een imaginair natuurlijk evenwicht verstoren, gaat wat te ver, vind ik.

  • Wat me o.a. stoort aan de vele reacties van journalisten, columnschrijvers, politici, woordvoerders van allerlei organisaties, bloggers, mensen op de straat,… is dat iedereen meent te weten wat Léonard precies gezegd/geschreven heeft. Als ik het goed begrepen heb (en ik geef toe dat ik zijn tekst zelf niet gelezen heb, maar me baseer op wat ik via kranten/televisie vernomen heb), heeft hij het over mensen met promiscue seksueel gedrag en niet over baby’s met aids, aids via transfusies e.d. Niet dat je bij mensen met promiscue gedrag kan spreken over ‘verdienen’. Niemand ‘verdient’ het om ziek te worden. Dat klinkt alsof je een straf moet krijgen voor ongeoorloofd gedrag. Ik zou eerder spreken over verantwoordelijkheid, althans als je op de hoogte bent van de risico’s van je gedrag en zelf de keuze kan maken om dat gedrag niet te stellen. Vergelijk het met een roker die weet dat hij zijn kans op longkanker verhoogt, maar blijft roken en uiteindelijk longkanker krijgt. Als je willens en wetens met al wat beweegt en niet beweegt onbeschermde seks hebt en daar zelf voor kiest, neem je zelf het risico dat je hiv oploopt en ben je er verantwoordelijk voor als het dan slecht afloopt. Idem dito voor dronken achter het stuur kruipen, te snel rijden,…

  • K weet niet. Doet zo iemand iets slecht? Moet hij/zij gestraft worden? Is er een reden waarom hij/zij een zeer ernstige ziekte verdient?

    Men zou kunnen zeggen dat iemand die zich zo gedraag niet raar moet opkijken als hij of zij een ernstige SOA opdoet. En dat wij dan mogen zeggen ‘told you so’.

  • Ik kan me ook vinden in wat lichtindeduisternis schrijft. Mijn commentaar was eigenlijk niet zozeer op Léonards uitspraken bedoeld (daar weet ik inderdaad niks over) maar gewoon op de stelling in het postje… Bij “verantwoordelijk” kan ik me dus al meer iets voorstellen dan bij “verdiend”…
    Maar ‘t is bevestigd:het was controversieel…

  • Lijkt me niet onmiddellijk een stelling ( die van de kardinaal) waarmee UNAids, dat o a in Afrika zéér aanzienlijke inspanningen doet, gebaat is. Doch UN Aids & gelijkaardideorganisaties gaan gelukkiglijk onverstoord door met hun werk.

    UNAIDS estimates for 2008 (which are latest figures available) there were roughly:

    33.4 million living with HIV
    2.7 million new infections of HIV
    2 million deaths from AIDS
    Approximately 7 out of 10 deaths for 2008 were in Sub-Saharan Africa, a region that also has over two-thirds of adult HIV cases and over 90% of new HIV infections amongst children

  • Met wat Michel post via DS en de link naar YDS in DM komen we toch al een eindje.
    Léonard heeft het kennelijk over homosexualiteit als afwijking, over met verkeerd aanwenden van liefde oid en over rampen door misbruik natuur.
    Vervolgens noemt hij “deze epidemie”geen straf, hoogstens een vorm van immanente gerechtigheid.
    Dus
    – deze epidemie : dat gaat over aids in het algemeen zoals het alles en iedereen treft, eventueel zou je uit de opbouw kunnen afleiden dat hij het alleen over homo’s heeft;
    – ‘hoogstens’ een vorm van… Léonard twijfelt zelf, of houdt een slag om de arm, maar hij ziet wat volgt wel als een morgelijkheid, en als een aanvaardbare kijk op de zaken;
    – immanent gebruikt hij kennelijk als tegenstelling tot transcendent, dus als zintuiglijk waarneembaar, voelbaar (ik kan er niet aan helpen hierbij te denken : dus, ‘let them bleed’ ? Hij refereert aan de bijbelse plagen van oa pest die nederdaalden ?). Anders gebruikt hij het als inherent, maw ‘dit moest/moet er noodzakelijk van komen’.
    – gerechtigheid is rechtvaardigheid, maar iets ‘bijbelser’ gekleurd als term. M.a.w. ‘juist’, ‘legitiem’, althans in het kader van bepaalde ethische beginselen juist.

    Ergo, Léonard vind het een aanvaardbaar standpunt te zeggen dat er uitwassen zijn in de vormen van liefde tussen mensen die een ziekte als aids legitimeren (of, noodzakelijk en legitiem met zich meebrengen).
    Dat is niet de enige en noodzakelijk lezing van wat hij zegt, maar wel een zeer mogelijke.

    Tsja, ik kan alleen maar zeggen dat ik dat een wrede, onmenselijke, wereldvreemde en volgens mijn persoonlijke ethische beginselen verwerpelijke kijk op de zaken vind en dat ik hoop nooit onderhevig te moeten zijn aan het moreel of werelds gezag van iemand met dergelijke denkbeelden.

  • Als ik door dit incident volgend jaar op de belastingsbrief kan zetten dat ik liever geen religies sponsor, dan vind ik dat ook een vorm van imminente rechtvaardigheid.

    De uitspraken van Léonard nu zijn verkeerd begrepen, misschien, maar er zijn de laatste tijd heel wat zaken aan het licht gekomen die niet verkeerd te verstaan zijn, en waar de kerk wel eens verantwoording voor mag afleggen tov haar belangrijkste geldschieter in België, de belastingsbetaler.

  • Wat mij stoort, is dat zo weinig journalisten, columnisten, politici, woordvoerders, bloggers,… de moeite nemen van er simpelweg eens een woordenboek bij te nemen wanneer een kerkleider moeilijke woorden zoals “immanent” gebruikt. Uiteráárd is dat flauwe semantiek, en meneer André-Mutien Léonard is slim genoeg om te weten dat hij met zijn wollig woordgebruik bewust de controverse opzoekt. Wereldvreemd? Helemaal niet. Het maakt hem niet uit of er positief of negatief over de kerk geschreven wordt, zo lang ze zijn naam maar juist schrijven. Ik zie hier eerder een maneuver in om de twijfelende gelovigen voor de keuze te stellen: ofwel radicaal voor de kerk kiezen, ofwel afscheid nemen. Met al die halfzachte christenen wil deze strenge kardinaal weinig te maken hebben.

    Mijn reactie is dan ook niet “meneer de kardinaal, uw uitspraak is misdadig dom” maar eerder “meneer de kardinaal, ik kijk los door uw flauwe woordspelletjes en ik trap niet in uw val”.

    Over immanent vs transcendent ga ik het niet meer hebben, dat hebben anderen al voldoende gedaan.

    Nog 1 ding: heel deze “controverse” is voor mij gelijk voetbalhaters die commentaar geven op een uitspraak van een voetbalcoach over de opstelling voor de volgende match.

  • Léonard zou dat standpunt geloofwaardig kunnen innemen als de kerk er alles aan zou doen om mensen te informeren; en degelijke, desnoods álle goed mogelijke manieren zou bieden om de verspreiding van AIDS tegen te gaan. Dat laatste doet de kerk niet; ze zijn tegen het gebruik van condooms.

    Maar de ware angel zit hem inderdaad in de woordkeuze: ‘rechtvaardigheid’. Dat betekent dat een rechter of een oordelen principe je een straf geeft en dat je die terecht was, dat je die verdiende. ‘Verdienen’ is een moreel oordeel. Verdíent iemand met risicogedrag AIDS? Ik vind van niet; en ik vind de gedachte alleen al degoutant.

  • “Met al die halfzachte christenen wil deze strenge kardinaal weinig te maken hebben.”

    Fine by me. En dus trekken we dat door, en staat er op de volgende belastingsbrief een vakje “sponsoring Katholieke Kerk Vlaanderen” waar de invuller al dan niet een vinkje in kan zetten. Geen vinkje = geen belastinggeld naar “De kerk”.

    Overigens lees ik dat diezelfde homofobe idioot wel sympathie kan opbrengen voor pederasten a la Vangheluwe.

    Samengevat: volwassenen die elkaar liefhebben = des duivels indien beide van hetzelfde geslacht zijn; volwassenen die weerloze kinderen verkrachten = we moeten daar begrip voor hebben.

  • ‘Gerechtigheid’ is als ik het goed heb begrepen de woordkeuze van Léonard. Dat is volgens Vandale een synoniem van rechtvaardigheid. Dat betekent ‘kijgen wat je toekomt’, en dat betekent ‘verdienen’.

  • Er staat niet “gerechtigheid”, er staat “hoogstens een soort immanente gerechtigheid”.

    Dat is een wereld van verschil. Het verschil tussen “die kerel die dronken in zijn auto stapte en aan 180 per uur tegen een boom knalde, verdiende wat hij kreeg” en “het is niet dat God hem gestraft heeft, je kan hoogstens zeggen dat het een soort onmiddelijke feedback op zijn rijgedrag was”.

  • @ Tom en Bert C: mogen we dan ook op onze belastingsbrief aanvinken dat we niet meer willen betalen voor het leger omdat De Crem een idiote uitspraak heeft gedaan of omdat we tegen het leger zijn? En mag ik aanvinken dat ik geen geld meer wil geven aan ziekenhuis X waar een dokter een grove fout heeft gemaakt? Of aan het onderwijs omdat Pascal Smet het Engels als eerste vreemde taal wil invoeren?
    Ik ben het met heel wat uitspraken en standpunten van de paus en Léonard niet eens, maar om daarom nu de mensen zelf te laten beslissen of ze wel of niet willen mee betalen voor het loon van priesters e.d., dat vind ik toch wat kort door de bocht.

  • Tja, dan gaan we een lange semantische discussie krijgen. “Een soort van…” Los van het feit dat dat een bijzonder fuzzy (en m.i. slechte) woordkeuze is voor zo’n gevoelig thema, is een soort van appel voor mij een appel.

    En dus bevat “een soort van gerechtigheid” een kern van rechtvaardigheid voor mij. (Ik zal er maar ‘voor mij’ aan toevoegen, aangezien we ons nog steeds in postmodernistische tijden bevinden en betekenis dan relatief hoort te zijn.)

  • @lichtindeduisternis
    kerk en staat zijn gescheiden (althans in theorie), dus kunnen we ons best wel vragen stellen bij de staatsbijdrage aan de katholieke kerk (en vooral hoé dit gebeurt).
    Dit verschilt toch wel van overheidsbevoegdheden als onderwijs en landsverdediging. Als je daar niet mee akkoord gaat, kan je op andere vertegenwoordigers stemmen.

  • Het gaat niet om wel of niet meebetalen, maar om betalen naar de effectieve verhoudingen van de religies, ipv een schatting te maken. Ik ben ontdoopt, maar dit heeft geen enkele invloed op de gelden die de kerk ontvangt. Hoewel de kosten dalen door een gelovige minder.

    Door het op de belastingsbrief te zetten krijgt elke religie de fractie van het budget die het toekomt. En dat zal minder zijn voor de katholieke kerk, en meer voor de islam, wellicht.

    Wat men met het deel van vrijzinnigen moet doen, maakt me eigenlijk weinig uit.

    Ik ben in principe tegen staatssteun voor erg persoonlijke behoeften als religie, maar dit zou een goed compromis zijn voor mij.

  • @ Mike en Tom en Ilse: akkoord dat de verdeling over de verschillende religies anders zou kunnen gebeuren. En of de staat erg persoonlijke behoeften als religie moet steunen, is een goeie, maar misschien ook wel gevaarlijke vraag. Wat dan met cultuur? Soit, we zijn aan het afwijken van de vraag van Michel. ‘t Minste dat we ervan kunnen zeggen is dat zijn vraag weer heel wat nieuwe vragen oproept.

  • Ik kan goed geloven dat de kerk allesbehalve gelukkig is dat homosexualiteit aanvaard wordt. Geen kat die nu nog naar het seminarie gaat, ze kunnen zich nu gewoon outen.

    Ik vind Leonard’s woorden dus wel heel verregaand. Hij zegt niet dat een baby met aids dat verdiend heeft. Maar als hij meent dat aids een soort tegenreactie is tegen de ‘onnatuurlijke liefde’, dan zegt hij feitelijk wel dat het de schuld is van de homo’s dat aids bestaat en dat het dus de schuld is van homo’s dat die baby aids heeft.

  • 1) Roger Van Gheluwe, bewezen pedofiel, afgetreden als bisschop maar nog steeds priester
    2) priester = eerste vertegenwoordiger van het instituut kerk

    1 +2 : de kerk heeft blijkbaar niet al te veel problemen met pedofielen als haar vertegenwoordiger. En zelfs al zijn er procedures te volgen voor een afzetting als priester, dan nog had men hem tijdelijk kunnen schorsen in afwachting van. Quod non.

    En ook Léonard heb ik nog geen uitspraken horen of demarches weten doen om dat in gang te zetten. Misschien omdat de grote Führer in Rome gezegd heeft dat pedofielen eigenlijk ziek zijn en niets aan hun gedrag kunnen doen? Nee, dan liever het die promiscue bruinwerkers inwrijven dat ze de plagen Israels over zichzelf hebben afgeroepen. Gevaarlijke zot.

  • @ Lichtindeduisternis: Het leger en scholen en ziekenhuizen zijn iets heel anders dan de kerk. Zeker na lezing van de recente reeks in Humo over de financiëring van de kerk vind ik: dat ze maar zelf zorgen voor hun geld. En komen ze niet rond? Harder bidden, dudes!

    @ bernard: In de VS zijn kerken en co (meestal) belastingsvrij, en dus subsidieert ook daar de staat mee aan het tijdverdrijf van enkelen.

    @ RP: Roger Van Gheluwe is geen pedofiel, hij is een kinderverkrachter.

  • Deze zin lijkt me ook het ontleden waard: “Slecht omgaan met de fysieke natuur brengt haar ertoe ons op onze beurt slecht te behandelen”.
    De natuur = “haar” in deze zin, wat zou willen zeggen dat de natuur een wezen op zich is en dus bewust is (onder één of andere vorm – een soort geest of godheid zoals in het paganisme) en “terugslaat” als men haar onrecht aandoet.
    De natuur = moeder aarde = moedergodin.
    Hoe verklaar je die uitspraak van Leonard? Hij ontkend hiermee toch de almacht van zijn God?
    Raar.

  • Het is inderdaad erg dat ‘sommige’ hoogopgeleiden geen onderscheid (meer?) kunnen maken tussen commentaar en citaat. En dat ze geen woordenboek meer kunnen raadplegen. Is ongetwijfeld ook ‘hoogstens een soort immanente gerechtigheid’ … 48 uur lang FB-profielfoto’s met bepleisterde monden! Uit medelijden met al die mensen die (Voor hun gemak? Uit schrik voor de groep?) zonder erg diep na te denken altijd onmiddellijk overnemen wat de politiek correcte kerk ze voorkauwt.

  • Wat ik vooral onthou – ik heb 25 jaar werk voor pol studiediensten achter de rug – is het ( prille) begin van een discussie over de financiering van diverse geloofsovertuigingen, ie hun diensten. Hoe hun ” minsters” ; ie dienaars, priesters, etc. te financieren?

    Zelf ben ik geen gelovige.
    Maar vanzelfsprekend moeten alle geloofsbelijdenissen hun plaats kunnen vinden.

    @ Bert: wat US & Canada betreft, ik vraag eens preciese duiding aan mijn familie over there.

    Het debat is nu blijkbaar geopend.

  • Wat ik vooral onthou is dat je vroeger provo’s en hippies nodig had om het klootjesvolk eens goed op stang te jagen, maar dat die rol tegenwoordig is overgenomen door bisschoppen.

  • zelfs als het slechts ‘een vorm van’ immanente gerechtigheid is, zoals longkanker bij roken, zegt hij wel degelijk ‘gerechtigheid’. Een ‘immanent gevolg’ zou betekent hebben ‘wie zijn gat verbrand moet op de blaren zitten’. ‘Immanente gerechtigheid’ betekent dat hij het onrechtvaardig vindt als je door promescu gedrag géén aids krijgt, of als je geen longkanker krijgt als je rookt.
    Over de rol van seks heeft de kerk trouwens een zeer dubieus standpunt: zij vinden dat seks dient om zich voort te planten (dat leidt ik toch af over de uitlatingen over wat een ‘normaal seksleven’ zou moeten zijn voor de kerk), en dus vallen ze hier terug op het dierlijke gedrag van seks (en niet op intimiteit, liefde, …), terwijl zij enkel seks toelaten binnen het huwelijk, wat dan weer zeer tegennatuurlijk is. En priesters mogen zich helemaal niet richten op voortplanting.

  • Pingback: homepage

Zeg uw gedacht

Navigatie

Vorige entry:

Volgende entry:

» homepagina, archief

Vriendjes

<insert standard disclaimer>

Alles wat hier staat is mijn eigen opinie. Het wordt niet nagelezen of goedgekeurd door mijn werkgever voor het on-line komt, en ik bied geen enkele garantie voor kwaliteit of correctheid.

Mijn werkgever is het niet noodzakelijk eens met wat ik schrijf, en het spreekt vanzelf dat hij dan ook op geen enkele wijze aansprakelijk kan zijn voor wat ik hier publiceer.