Dinsdag was dit de stand van zaken kwestie van de gegevens van mijn grootmoeders voorouders:

Ik heb nog wat verder gezocht, nu taal (Pools, Yiddish, Russisch, Hebreeuws) of slecht leesbare documenten geen bezwaar mee zijn. En ahem ja, toch een aantal onverwachte dingen.

De eerste doorbraak was dit document:

Dit is het huwelijk van de grootouders aan moederskant van mijn grootmoeder. En behale dat er zowaar mijn over-overgrootvaders echte eigen handtekening staat uit 1875:

…staan er ook gewoon zwart op wit bruin op beige de namen van de ouder van de trouwers: hij is de zoon van Dawid en Sura, zij is de dochter van Josif en Frajdla.

Ik had vorige keer Ruchla Markus gevonden als grootmoeder van de grootvader van mijn grootmoeder, maar dat blijkt alsnog niet zo te zijn: bij drie verschillende huwelijken van hun kinderen worden ze als Iczek/Icyk en Fajga Zelman genoemd. Dus misschien is Iczek hertrouwd, of was er een vergissing van de administratie in het spel.

Ik kan ook bevestigen dat het Tenenberg is en niet Te(j)nsnberg uit een resem verschillende akten — niet in het minst uit de huwelijksakte van Fayvel Jarząbek en Dwojra Tenenberg zelf. Het document zelf heb ik niet gezien, maar er is een groep vrijwilligers die akten overschrijft en catalogeert en daar staat bij akte 7 van 1844 in Praszka:

Faywel Jarzabek vel Deutsch, 25, trader (handlarz), Kłobuck, son of Icyk Deutsch (deceased) × Fayga née Zelman, married Dwoyra Tenenberg, 23, daughter of Mordka Tenenberg (of Praszka, deceased) × Laia née Szaja; witnesses Mendel Ehrlich and Mendel Rozenfeld.

Ge leest het met mij: mijn over-over-overgrootvader Faywel was gekend als zowel Jarzabek als Deutsch. Blijkt dat het gezin onder twee namen ingeschreven staat: Deutsch (Dautsch/Daycz) en Jaczabek/Jarząbek. Icek was bakker in Kłobuck (geboren rond 1780–85), getrouwd met Fayga née Zelman; zijn vader was Jakub Deutsch, slager. Pawel/Fajvel (°1 oktober 1819 Kłobuck) is hun zoon; de akte noemt de vader “Jcyk Deutsch”. En vandaar dus die “vel Deutsch” in het huwelijk van 1844. (Wel grappig hoe heel Polen blijkbaar in die tijd hier en daar woorden Latijn sprak.)

Trouwens, de archieven leggen een familielegende te slapen: Fajvel zou burgemeester geweest zijn, maar nope, niet echt: zijn beroep in alle geboorteakten van 1845 tot 1862 is gewoon garncarz / pottenbakker, en hij is wel właściciel domu / huiseigenaar tegen 1862, en in 1879 koopman, maar da’s lang geen burgemeester, peisk.

The upshot, als ik alles bij elkaar zet, is dat de boom van hierboven nu dit geworden is (die Jakub Deutsch helemaal bovenaan is nog hard na te trekken, wel):

Dat is een enorm verschil met wat ik gelijk decennia lang vreesde, namelijk dat ik nooit verder ding kunnen raken dan wat mijn grootmoeder zich in 1984 herinnerde.

Als ik vergelijk wat ik in het begin van de dag had met op het einde van de dag, op Myheritage: